İnsülin Direncinin Nedenleri

Benim eskiden yaptığım gibi kronik sağlık sorunlarıyla mücadele ediyorsanız, muhtemelen size sağlığınız hakkında potansiyel olarak çok şey söyleyebilecek bir yığın laboratuvar testiniz vardır. Kan şekeri bunlardan biri olabilir. Ancak doktorlar çoğu zaman buna yeteri kadar önem vermiyor.

Hasta olduğum dönemde gittiğim bir dahiliye doktoru ile yaşadığım şeker sorunu bunun en somut örneği. Kendisine 4 kere gittikten sonra her seferinde oldukça yüksek çıkan açlık şekerimi göstererek şekerimin sürekli böyle yüksek çıktığını söylüyorum. Doktorun bunun üzerine bende ek şeker tahlilleri isteyip bunun nedenini görmek ve beni iyileştirmeye çalıştığını sanıyorsanız yanılıyorsunuz. Kendisi sadece kafa sallayarak “anlıyorum” dedi.

O günden beri kendime hep sorarım eğer benim gibi çok şiddetli otoimmün hastalıklar yaşayan bir hastada bile biz Hba1c ve insülin tahliline bakıp o hastayı doğru bir yaşam tarzına yönlendiremeyeceksek, orada o hastanenin olmasının ve onca doktorun ve orada poliklinik yapmasının ne anlamı var ki !

Geleneksel doktorlar laboratuvar test sonuçlarınız sadece kırmızı renkli olarak işaretlendiğinde bunu fark edebiliyorlar. Dürüst olmak gerekirse bunu fark edebilmek için doktor olmaya gerek yok, renk körü olmayan herkes bunu fark edebilir.

Peki ya bütün test sonuçlarınız normal aralıklardaysa ve kendinizi yine de sağlıklı hissetmiyorsanız. O zaman size hiçbir sorununuz olmadığını ve herşeyin sizin kafanızda olduğunu bile söyleyebilirler. (Ne yazık ki başıma geldi)

İnsülin Direnci Nedir ?

İnsülin direnci en basit tabiri ile vücudun enerji metabolizmasının bozulmaya başladığı bir hastalıktır. İnsan vücudunun ana enerji kaynağı glikozdur. Yani enerji üretebilmek ve yaşamımızı sürdürebilmek için yiyecekler ile birlikte aldığımız glikozu parçalayarak vücudumuzun bundan enerji üretmesini bekleriz. Diyabet veya insülin direnci gibi durumlarda vücut bu glikozu verimli bir şekilde kullanamaz. Çünkü vücudunuzdaki hücreler çeşitli sebeplerden ötürü insüline dirençli hale gelmişlerdir.

İnsülin glikozun hücrelere girmesini sağlayan çok önemli bir hormondur. Diyabet veya insülin direncinde vücuttaki hücreler çeşitli sebeplerden ötürü insüline duyarsız hale geldikçe vücudunuz çok daha fazla insülin üretmeye başlar ve bu bütün hastalıkların kök sebeplerinden bir tanesidir.

İnsülin direnci genellikle açlık glukozu ve açlık insülininin birbirleri ile çarpımının 405’e bölünmesi ile elde edilir. Eğer yukarıdaki işlemin sonucu 2.5’ten büyükse ciddi bir insülin direnciniz olduğu anlamına gelmektedir.

İnsanlar çoğu zaman çok fazla yemek yemenin ve fazla kilolu olmanın bir sonucu olarak insülin direncine yakalanırlar ve genellikle kilo verdiklerinde insülin direncinden kurtulurlar. Ama bu herkes için geçerli değildir.

En temelinde insülin direnci oldukça geniş bir terim olduğunu anlamak önemlidir. Vücudunuzun bir bölgesinde insüline duyarlı, diğerinde dirençli olabiliriz.

Örneğin kaslarınızda insüline duyarlı ve yağ hücrelerinizde dirençli olabilirsiniz, bu durumda kaslı ve zayıf olursunuz. Bu her zaman optimal olarak sağlıklı değildir.

Enflamatuar sitokin TNF-alfa seviyeniz yüksekse, bu yağ hücrelerinde insülin direncine neden olur, ancak kas hücrelerinde olmaz. Bu durumda fiziki olarak iyi gözükebilirsiniz ama bu sağlıklı olduğunuz anlamına gelmez.

Normal Kan Şekeri Her Zaman Normal Değildir !

Doktorunuzdan kan şekerinizi test etmesini isteyebilirsiniz. Genellikle doktorlar yüksek veya düşük kan şekeri seviyelerine bakar ve size hiçbir şeyden bahsetmez. Lakin enerji metabolizmanız sadece glukoz tahlili ile ölçülemeyecek kadar karmaşıktır. Bazen normal şeker değerlerine sahip olabilir ama aynı zamanda yüksek insülin değerlerine sahip olabilirsiniz.

Bu nedenle ‘normal’ aralıktaki kan şekeri değerleri bile sağlıksız olabilir ve vücuttaki belirli süreçlerin optimal olmadığını gösterir.

Bu noktada insülin direncinize neden olan kök sebebi bulabilmekte oldukça önemlidir. İnsanlar çoğu zaman çok fazla yemek yedikleri ve kilolu oldukları için insülin direnci yaşarlar. Ve bu insanlardaki insülin direnci çoğu zaman çok fazla problem çıkarmaz.

Ama benimde içinde bulunduğum bir grup insan aşırı iltihaplanmadan, oksidatif stresten ve mitokondriyal disfonksiyondan ötürü insülin direnci de yaşayabilir. Ve bu insanlar diğer gruptaki insanlardan çok ama çok daha fazla problem yaşarlar.

Yani aslında önemli olan şey insülin direncinize neyin sebep olduğunu anlayabilmek. Bunu anladığınız anda tahlil sonuçlarını da çok daha sağlıklı bir şekilde yorumlayabildiğinizi fark edeceksiniz.

Şunu bilmenizi isterim ki benim 70 yaşındaki şeker hastası babaannem o hali ile bir tepsi baklavayı yiyip 300 şeker ile hayatına güle oynaya devam edebiliyorken,

20 yaşındaki ben iki dilim baklava yedikten sonra çektiğim acıdan dolayı oturup ağlıyorum. Oysaki benim kan şekerim 120’yi bile geçmiyor.

İşte anlamanızı istediğim şeyde tam olarak bu.

İnsülin Direncinin Zararları

  • Yapılan birçok araştırma İnsülin Direncine sahip olan insanların kansere yakalanma olasılıklarının arttığını göstermiş ve hiperinsülinemiyi de bir kanser risk faktörü olarak tanımlamıştır [ 1 , 2 , 3 ].
  • 2053 kişi üzerinde yapılan bir çalışmada insülin direncine sahip olmak hem tüm nedenlere bağlı ölüm oranında hemde kardiyovasküler nedenlerden kaynaklanan ölüm oranlarında insülin direnci olmayan bireylere göre çok daha yüksek bir riske sahiptiler [ 4 ].
  • 5.511 diyabetik olmayan hasta üzerinde yapılan bir araştırmada insülin direncine sahip olan insanların tüm nedenlere bağlı ölüm oranı çok daha yüksekti [ 5 ] .
  • Otoimmün hastalıkların çok büyük bir bölümünde (Hashimoto, Hidradenitis Suppurativa, Tip 1 Diyabet, Astım vs) çok daha yüksek insülin direnci seviyeleri vardır [ 6 , 7 , 8 , 9 ].
  • Otistik çocuklarda çok daha yüksek insülin direnci vardır. Ve bu çocuklardaki insülin direncinin yüksekliği otizmin şiddetine katkıda bulunur [ 10 ].
  • Hollanda’da yapılan bir araştırmada, hastaların insülin direncine sahip olmasının ileride psikiyatrik sorun yaşama olasılıklarını 2.66 kat artırdığı bulunmuş [ 11 ].
  • Erkeklerde yapılan bir araştırmada daha yüksek insülin direnci seviyelerinin önemli ölçüde daha düşük semen kalitesi ile ilişkili olduğu gösterilmiş [ 12 ] .
  • Kadınlarda yapılan birçok çalışma daha yüksek insülin direnci seviyelerinin daha düşük doğurganlık oranları ile ilişkilendirdi. [ 13 , 14 ]
  • Depresif ve obez çocuklar üzerinde yapılan bir çalışmada insülin direncinin daha düşük beyin hacimleri ile ilişkili olduğu gösterildi [ 15 ] .
  • Yapılan araştırmalar insülin direncinin insan ve hayvan yaşlanması üzerinde oldukça önemli bir yere sahip olduğunu gösteriyor [ 16 ]. (Daha basit bir dil ile, uzun yaşamak istiyorsak insülin direncine sahip olmamalıyız)

Yüksek insülin ile ilgili en önemli endişelerden bir tanesi muhtemelen mTOR’u aktive edebilme yeteneğinden geliyor. Aşırı aktif mTOR birçok insan hastalığında (akne, otoimmün hastalıklar, alerjiler, yaşlanma ve kanser) oldukça önemli bir yere sahip. Ayrıca mTOR’un aktifleşmesi T hücrelerinin enerji alma biçimlerini değiştirerek bağışıklık sisteminizi sakinleştiren Treg hücreleri yerine kendü vücut doku ve organlarınıza saldırmanızı sağlayan Th17 hücreleri üretmenizin en önemli sebeplerinden bir tanesidir.

İnsülin Direncinin Sebepleri

Sebep
Etki
Kanıt
Obezite
2
[ 17 ]
Egzersiz Eksikliği
2
[ 18 ]
Çok Fazla Yemek Yemek
2
[ 17 ]
Düşük Adiponektin
2
[ 19 ]
Erkeklerde Testosteron Eksikliği Kadınlarda Fazlalığı
2
[ 20 , 21 ]
Resistin
2
[ 22 ]
Anjiyotensin II
2
[ 23 ]
Düşük Leptin
2
[ 24 ]
TNF-alfa (Yağ hücrelerinde)
2
[ 25 ]
IFN-y (Kas dokusunda)
2
[ 26 ]
Aşırı kortizol salgısı
2
[ 27 ]
Myo-Inositolün D-Chiro -Inositol’e verimsiz dönüşümü (PCOS)
2
[ 28 ]
Oksidatif Stres
2
[ 29 ]
Endokrin Anormaliler (Hipo veya hipertiroid)
2
[ 30 ]
Hipertansiyon
2
[ 31 ]
BPA (konserve yiyeceklerde bulunan zararlı bir katkı maddesidir)
2
[ 32 ]
MCP-1
2
[ 33 ]
ERK-1/2
2
[ 33 ]
p38MAPK
2
[ 33 ]
M2 Makrofajları
2
[ 33 ]
PAI-1
2
[ 34 ]
IL-6 (Karaciğerde)
2
[ 35 ]
Uyku Eksikliği
2
[ 36 ]
Sirkadiyen Bozulma
2
[ 37 ]
D vitamini eksikliği
2
[ 38 ]
Sıgara tüketimi
2
[ 39 ]
Omega-3 Eksikliği
2
[ 40 ]
Alkol tüketimi
2
[ 41 ]
Otizm
3
[ 42 ]
Palmitik asit (Doymuş bir yağ)
2
[ 43 ]
Stearik asit (Doymuş bir yağ)
2
[ 44 ]
Laurik asit (Doymuş bir yağ)
2
[ 45 ]
B12 eksikliği
2
[ 46 ]
Çinko eksikliği
2
[ 47 ]
Folik asit eksikliği
2
[ 46 ]
A vitamini eksikliği
2
[ 48 ]
Magnezyum eksikliği
2
[ 49 ]

İnsülin Direnci İle İlişkili Olmayan Hiperinsülinizm

  • Oksidatif stresin neden olduğu insülin direncinin yanı sıra başka nedenlerin sonucu olabilecek hipotalamus , hipofiz, adrenal eksen sorunları .
  • Bağırsak sorunları nedeniyle DPP-4 enziminin düşük seviyelerinin bir sonucu olarak artan GLP-1 seviyeleri. Bu durumda hiperinsülinizm insülin direncinden kaynaklanmaz.
  • Diğer daha az yaygın nedenler: kanser -insülinoma, pankreasın insülin salgılayan bir tümörü. 

İnsülin Direnci Nasıl Düzeltilir

Makelenin çok fazla uzmaması için insülin direncini iyileştirebilecek yöntemler farklı bir makalede part 2 olarak paykaştık. Aşağıdaki linkten o makaleye ulaşabilirsiniz

Mustafa Aydın
Yanlız ve çaresiz olmanın ne demek olduğunu çok iyi biliyorum. Bu yüzden bu dünyada başka hiç bir insanın yanlız ve çaresiz hissetmesini istemiyorum.

Son Makaleler

Sigaranın Zararları (Bilimsel Kanıtları İle)

1920'li yıllardan itibaren bilim adamları ve doktorlar sigarayı çeşitli hastalıklar ile ilişkilendiriyorlar. Araştırmacılar, sigara içmenin kanser , kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH), kalp hastalığı , IQ'da düşüş , erken yaşlanma ( saç dökülmesi de dahil...

Neden Daha Fazla Doktor Yetiştirmemize Rağmen Daha Çok Hasta Oluyoruz !

Bu soruya cevap verebilmek için öncelikle sağlığın nasıl üretilebileceğinden bahsetmem gerekiyor. Öncelikle konu sağlık veya başka bir şey olsun, iktisadi olarak eğer bir şey...

Neden Hergün 42 Farklı Takviye Kullanıyorum !

Deli değilim ! Mantıklı bir açıklamam var. Hali hazırdaki tıp literatürü beni iyileştirebilmek için yetersiz kaldığında başıma daha kötü ne gelebilir ki diyerek yenilikçi bilimsel...

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

İlginizi Çekebilir